Có những khoảng trống trong cuộc đời không mang hình dáng của sự chia ly. Chúng hiện lên rất đỗi bình thường, như một chiếc ghế vẫn đặt ở góc nhà, một đôi dép vẫn nằm ngay ngắn trước hiên, hay tiếng gió lùa qua khung cửa vào mỗi buổi chiều muộn. Chỉ đến khi đưa mắt nhìn, người ta mới chợt nhớ rằng, người từng ngồi ở đó đã đi rất xa rồi.

Ngày ba rời khỏi thế gian, con đã nghĩ nước mắt của mình sẽ cạn. Vậy mà hóa ra nỗi đau không giống một cơn mưa trút xuống rồi thôi. Nó giống mạch nước ngầm lặng lẽ chảy trong lòng đất, không ồn ào nhưng chẳng bao giờ ngừng lại. Có những đêm rất khuya, chỉ cần vô tình nghe ai gọi một tiếng "ba", hay bắt gặp một mái đầu bạc thấp thoáng giữa phố đông, tim con vẫn nhói lên như vết cắt năm nào vừa mới chạm đến.

Thời gian thật kỳ lạ. Nó dạy con quen với rất nhiều điều, nhưng chưa bao giờ dạy con quen với việc không còn ba trên cõi đời này.

Đã bao năm trôi qua, vậy mà ký ức vẫn nguyên vẹn như mới hôm qua. Con vẫn nhớ dáng ba ngồi trên chiếc ghế quen thuộc, lưng thẳng, ánh mắt nghiêm nghị nhưng chất chứa biết bao yêu thương. Những lời ba dạy ngày ấy, lúc còn bé con thường thấy khô khan, đôi khi còn giận dỗi vì nghĩ ba quá nghiêm. Chỉ đến khi lớn lên, bước qua đủ những va vấp của cuộc đời, con mới hiểu, hóa ra mỗi lời răn dạy đều là một chiếc ô ba âm thầm chuẩn bị cho con trước những cơn mưa mà ba biết rồi sẽ đến.

Có một điều thật lạ, dù con đã đi qua biết bao năm tháng, đã học cách tự mình gánh vác cuộc sống, trong mắt ba, con có lẽ vẫn chỉ là đứa trẻ ngày nào. Và cũng vì thế, từ ngày ba không còn, con mới nhận ra mình chưa từng thật sự lớn. Bởi chỉ cần còn ba, người ta luôn có một nơi để quay về làm con trẻ. Mất đi ba, bỗng nhiên giữa cuộc đời rộng lớn, con thấy mình nhỏ bé đến lạ. Có những lúc mỏi mệt, chẳng biết tìm ai để hỏi một câu, chẳng biết gọi ai bằng tiếng "ba" thân thuộc nữa. Hóa ra, sự trưởng thành đôi khi chỉ là học cách giấu nước mắt vào trong, rồi lặng lẽ bước tiếp trên con đường không còn bóng dáng người cha đi phía trước.

Mỗi mùa Vu Lan trở về, lòng con lại chùng xuống. Tháng Bảy mang theo mùi hương trầm bảng lảng, mang theo tiếng chuông chùa ngân dài trong buổi chiều yên tĩnh, và mang theo cả nỗi nhớ không biết gửi về đâu. Người ta còn có thể cài lên ngực một đóa hồng để biết rằng cha mẹ vẫn còn đâu đó đợi mình trở về. Còn con, chỉ biết đứng thật lâu trước làn khói mỏng, thầm gọi một tiếng "ba" mà chẳng mong có lời đáp. Khoảng cách giữa âm và dương quá dài, dài hơn mọi con đường con từng đi qua.

Con biết quy luật của đời người vốn là hợp tan. Ai rồi cũng sẽ đến lúc phải rời đi, như chiếc lá đến mùa sẽ rụng, như hoàng hôn rồi cũng nhường chỗ cho màn đêm. Con hiểu điều ấy bằng lý trí. Nhưng trái tim lại chẳng bao giờ chịu nghe theo những điều mình đã hiểu. Bởi yêu thương vốn chưa từng biết lý lẽ. Nó chỉ biết nhớ, biết thương, biết chờ đợi những điều không thể quay về.

Đôi khi con vẫn tự cho phép mình mơ một giấc mơ rất ngắn. Trong giấc mơ ấy, cánh cửa nhà lại mở ra như bao lần trước. Ba vẫn ngồi trên chiếc ghế quen thuộc, cất giọng gọi con về ăn cơm. Con lại được nghe những lời nhắc nhở tưởng như đã cũ, lại được nhìn thấy nụ cười rất hiếm hoi nhưng đủ sưởi ấm cả một mái nhà. Rồi con choàng tỉnh. Chiếc ghế vẫn còn đó, căn nhà vẫn còn đó, chỉ có người đã hóa thành một khoảng trời rất xa.

Có lẽ, người ta chẳng bao giờ thật sự nguôi ngoai trước sự mất mát của một người cha. Chỉ là theo năm tháng, nỗi nhớ học được cách lặng im hơn, dịu hơn, giống ánh khói hương mỏng manh bay lên mỗi mùa Vu Lan. Nó không còn dữ dội như ngày đầu, nhưng sẽ còn ở lại mãi, như một phần của máu thịt, như nhịp đập âm thầm trong trái tim của một đứa con, suốt cả cuộc đời vẫn luôn mong một điều tưởng chừng rất giản đơn: giá như mở mắt ra, ba vẫn còn ở đó... như những ngày con còn thơ bé.